Prinsjesdag 2026: wat betekenen de plannen voor agrarisch ondernemers?

Voor agrarisch ondernemers brengen de plannen voor 2027 op fiscaal gebied weinig grote veranderingen. Zo blijft de landbouwvrijstelling voorlopig bestaan en zijn er geen nieuwe maatregelen aangekondigd voor samenwerkingsverbanden met de eigen bv. Tegelijkertijd trekt het kabinet extra geld uit voor landbouw, natuur en innovatie. Wat kunt u de komende jaren verwachten?

Landbouwvrijstelling blijft voorlopig bestaan

Over de landbouwvrijstelling wordt al langere tijd gesproken. Uit eerdere evaluaties kwam kritiek op de regeling en het ministerie van Financiën adviseerde om de vrijstelling af te schaffen. In het Belastingplan 2027 zijn hiervoor echter geen maatregelen opgenomen.

Een eventuele afschaffing lijkt daarmee op korte termijn niet aan de orde. Volgens de beschikbare informatie kan de Belastingdienst een mogelijke afschaffing bovendien pas vanaf 1 januari 2029 uitvoeren.

Bij een eventuele afschaffing is een overgangsregeling nodig. Daarbij zijn onder meer een eenmalige onbelaste herwaardering en een beleidsmatige herwaardering genoemd. Ook regionormen behoren tot de mogelijkheden. Deze kunnen afwijken van de werkelijke waarde van uw landbouwgrond.

Heeft u plannen met uw grond of staat er bijvoorbeeld een bedrijfsoverdracht op de agenda? Dan kan het nog steeds verstandig zijn om te laten beoordelen wat een eventuele herwaardering voor u kan betekenen.

Geen wijzigingen in vrijstellingen overdrachtsbelasting

Ook de fiscale vrijstellingen voor landbouwgrond staan al enige tijd ter discussie. Het gaat onder andere om de cultuurgrondvrijstelling en de kavelruilvrijstelling in de overdrachtsbelasting. Deze maken het onder voorwaarden mogelijk om landbouwgrond zonder overdrachtsbelasting te kopen, ruilen of langdurig te verpachten.

Met Prinsjesdag werd meer duidelijkheid verwacht over de toekomst van deze vrijstellingen. In het Belastingplan 2027 zijn hierover echter geen nieuwe maatregelen opgenomen. Vooralsnog blijven de vrijstellingen dus bestaan.

Samenwerking met eigen bv blijft mogelijk

De overheid kijkt daarnaast kritisch naar samenwerkingsverbanden tussen een ondernemer voor de inkomstenbelasting en de eigen bv. De aandacht richt zich vooral op situaties waarin loon van een dga wordt omgezet in lager belaste winst uit onderneming, waarbij gebruik kan worden gemaakt van de mkb-winstvrijstelling en andere ondernemersfaciliteiten.

In de agrarische sector hebben dergelijke samenwerkingsverbanden vaak een andere achtergrond. Een ondernemer kan bijvoorbeeld al als vennoot in een vof ondernemingsrisico lopen, waarna de bv later tot de vof toetreedt.

Eerder werd aangekondigd dat maatregelen tegen ongewenst gebruik worden onderzocht. Daarbij is nog niet duidelijk of een eventuele aanpak ook gevolgen krijgt voor agrarische vof's met een eigen bv. In het Belastingplan 2027 zijn hiervoor in ieder geval opnieuw geen maatregelen opgenomen.

Extra geld voor landbouw, natuur en innovatie

Hoewel er fiscaal weinig verandert, trekt het kabinet de komende jaren wel extra geld uit voor landbouw, natuur en innovatie. Tot en met 2035 is hiervoor in totaal € 20 miljard beschikbaar. Een deel daarvan wordt ondergebracht in een nieuw Fonds voor stikstof, landbouw en natuur. De begroting van het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) bedraagt in 2027 € 4,3 miljard.

Als eerste stap wordt onder meer € 231 miljoen uitgetrokken om agrarisch ondernemers te ondersteunen bij aanpassingen in hun bedrijfsvoering. Denk aan aanpassingen aan stallen en voer, maar ook aan bedrijfsplannen, agrarisch advies en brongerichte verduurzaming. Daarnaast gaat € 423 miljoen extra naar natuurbeheer en natuurherstel en bijna € 50 miljoen naar het testen van innovaties en maatregelen in de praktijk.

Ook voor agrarisch natuurbeheer komt extra geld beschikbaar. Het kabinet trekt hiervoor bijna € 500 miljoen extra uit, waardoor het totale budget groeit naar ruim € 1,4 miljard. Voor het stimuleren van biologische landbouw komt € 30,5 miljoen extra beschikbaar en voor het verbreden van het aanbod gewasbeschermingsmiddelen € 34,2 miljoen.

Stikstof en vergunningverlening blijven belangrijk

Een belangrijk onderdeel van de plannen is het stikstofbeleid. Het kabinet wil met investeringen in natuurherstel en maatregelen om de stikstofuitstoot te verminderen uiteindelijk weer ruimte creëren voor vergunningverlening. Ook andere sectoren moeten hieraan bijdragen. Zo krijgen de ministeries van Infrastructuur en Waterstaat en Economische Zaken ieder € 125 miljoen extra voor het terugdringen van stikstofuitstoot.

Voor agrarisch ondernemers is vooral van belang hoe en wanneer deze plannen worden uitgewerkt. De beschikbaarheid van financiële middelen alleen geeft immers nog geen duidelijkheid over de ontwikkelmogelijkheden van een individueel bedrijf. Daarvoor zijn ook werkbare regels en juridisch houdbare vergunningverlening nodig.

Innovatie in de agrarische sector

Het kabinet wil daarnaast innovatie stimuleren. Via experimenteerlocaties kunnen agrarisch ondernemers en kennisinstellingen nieuwe technieken en maatregelen in de praktijk testen. Daarnaast wordt € 2 miljoen beschikbaar gesteld voor de Agrifood Innovatieagenda. Daarmee wil het kabinet ondernemers, onderzoekers, investeerders en overheden bij elkaar brengen en kansrijke innovaties sneller opschalen.

Wat betekent dit voor u?

Voor 2027 lijken grote fiscale wijzigingen voor agrarisch ondernemers vooralsnog uit te blijven. De landbouwvrijstelling en de genoemde vrijstellingen in de overdrachtsbelasting blijven voorlopig bestaan en ook voor samenwerkingsverbanden met de eigen bv zijn geen nieuwe maatregelen aangekondigd.

Tegelijkertijd komt er de komende jaren veel geld beschikbaar voor onder meer verduurzaming, innovatie, natuurbeheer en aanpassingen in de bedrijfsvoering. Hoeveel ruimte dit in de praktijk voor uw bedrijf oplevert, hangt mede af van de verdere uitwerking van de stikstofaanpak en de vergunningverlening.

Heeft u investeringsplannen, denkt u na over een bedrijfsoverdracht of wilt u weten welke ontwikkelingen voor uw bedrijf relevant zijn? Dan is het verstandig om tijdig te bekijken welke fiscale en financiële gevolgen én mogelijkheden er zijn.